Telangana Million March : తెలంగాణ మలిదశ ఉద్యమంలో ఢిల్లీ పీఠాన్ని కదిలించిన అతిపెద్ద ప్రజాపోరాటం ‘మిలియన్ మార్చ్’. 2011, మార్చి 10వ తేదీన హైదరాబాద్లోని ట్యాంక్ బండ్పై జరిగిన ఈ ఉప్పెన, ప్రత్యేక రాష్ట్ర సాధన దిశగా ఉద్యమాన్ని మలుపు తిప్పింది.
Telangana Million March నేపథ్యం (Background)
2009 డిసెంబర్ 9 ప్రకటన తర్వాత వెనక్కి తగ్గిన కేంద్రంపై ఒత్తిడి తెచ్చేందుకు తెలంగాణ జేఏసీ (TJAC) ఈ పిలుపునిచ్చింది. ఈజిప్టులోని ‘తహ్రీర్ స్క్వేర్’ తరహాలో లక్షలాది మందితో ట్యాంక్ బండ్ను దిగ్బంధించాలని నిర్ణయించారు.
ఆంక్షల నడుమ అడుగులు
అప్పటి ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం మిలియన్ మార్చిని అడ్డుకోవడానికి తీవ్ర ప్రయత్నాలు చేసింది.
- నిషేధాజ్ఞలు: నగరం చుట్టూ 144 సెక్షన్ విధించారు.
- దిగ్బంధం: వేల సంఖ్యలో పోలీసులను మోహరించి, ట్యాంక్ బండ్కు వచ్చే అన్ని దారులను ముళ్లకంచెలు, బారికేడ్లతో మూసివేశారు.
- అరెస్టులు: రైళ్లు, బస్సులను రద్దు చేసి, వేలాది మంది కార్యకర్తలను ముందస్తుగా అరెస్టు చేశారు.
సాగర తీరాన జన జాతర
పోలీసుల ఆంక్షలను ధిక్కరిస్తూ, వేలాది మంది తెలంగాణ వాదులు గల్లీల గుండా, భవనాల పైనుంచి ఉప్పెనలా ట్యాంక్ బండ్పైకి చేరుకున్నారు.
- నిశ్శబ్దంగా ఉన్న ట్యాంక్ బండ్ మధ్యాహ్నం ఒంటి గంటకు ఒక్కసారిగా “జై తెలంగాణ” నినాదాలతో మారుమోగింది.
- ప్రొఫెసర్ కోదండరామ్, కె. చంద్రశేఖర్ రావు, నాయిని నర్సింహారెడ్డి వంటి నేతలతో పాటు విద్యార్థులు, మేధావులు, కళాకారులు పెద్ద ఎత్తున తరలివచ్చారు.
- ఆవేశకావేశాల మధ్య ట్యాంక్ బండ్పై ఉన్న కొన్ని విగ్రహాలు ధ్వంసమయ్యాయి. ఇది ఆనాటి ఆంధ్ర పాలకుల ఆధిపత్యంపై నిరసనగా చరిత్రలో నిలిచిపోయింది.
ప్రాముఖ్యత
మిలియన్ మార్చ్ Telangana Million March విజయవంతం కావడం వల్ల:
- తెలంగాణ ప్రజల్లో ఆత్మవిశ్వాసం పెరిగింది.
- ఉద్యమం కేవలం రాజకీయ నాయకులది మాత్రమే కాదు, ఇది ప్రజా ఉద్యమం అని ప్రపంచానికి తెలిసింది.
- కేంద్ర ప్రభుత్వం దిగివచ్చి తెలంగాణ ఏర్పాటు ప్రక్రియను వేగవంతం చేయాల్సి వచ్చింది.
పదిహేనేళ్లు గడిచినా ‘మిలియన్ మార్చి’ జ్ఞాపకాలు నేటికీ తెలంగాణ బిడ్డల గుండెల్లో సజీవంగానే ఉన్నాయి. ఆనాడు చూపిన ఐక్యత, పోరాట పటిమ వల్లే నేడు మనం స్వరాష్ట్రంలో ఉన్నాము.